Overkappingen op maat
Een overkapping moet kloppen met uw huis, met de plek waar de zon om vier uur staat en met de ruimte die u werkelijk overhoudt in de tuin. Ik ben Jordi van Ballegooijen, timmerman in Hendrik-Ido-Ambacht. Ik meet in, teken uit, zaag op maat en zet de overkapping zelf neer, van de betonpoeren in de grond tot de laatste dakrand. U belt één man, en diezelfde man neemt ook op als het dak er al een jaar op ligt.
Douglas of lariks, plat dak of zadeldak, open of half dicht. Ik bouw wat bij uw tuin past en vertel u eerlijk wanneer iets een slecht idee is.
Eén vakman, één aanspreekpunt
Alles uit één hand: fundering, constructie, dak en afwerking
Werkgebied: Hendrik-Ido-Ambacht, Zwijndrecht, Dordrecht, Rotterdam en Den Haag
De vorm van een overkapping bepaalt meer dan het uiterlijk. Hij bepaalt hoeveel licht er in uw achterkamer overblijft, welke dakbedekking erop kan en hoe hoog u mag bouwen zonder vergunning. Daarom loop ik deze keuze bij het eerste gesprek met u door, vóórdat er iets getekend wordt.
Een plat dak is de rustigste vorm. De lijn blijft laag en strak, wat vaak goed staat bij een woning met een moderne aanbouw. Het dak ligt trouwens niet echt vlak: er zit altijd afschot in naar de goot, zodat het regenwater één kant op loopt. Op dit daktype gaat EPDM, een rubberen dakbedekking die bij de meeste overkappingen in één stuk over het dakvlak kan.
Bij een zadeldak loopt het dak van twee kanten naar een nok. Dat geeft hoogte in het midden en daarmee een ruimtelijker gevoel, zeker bij een diepe overkapping. Een schuin dak is ook interessant voor de vergunningvraag: verder dan 4 meter van uw huis mag een overkapping met plat dak standaard 3 meter hoog zijn, terwijl een schuin dak onder voorwaarden hoger mag. Dat leest u verderop bij Vergunningvrij bouwen.
Staat uw huis met een hoek de tuin in, dan volgt de overkapping die hoek. In de praktijk levert dat twee zones op: een deel bij de achterdeur waar u eet, en een deel om de hoek dat beschut ligt als de wind uit de andere richting komt. Het vraagt meer denkwerk in de constructie, want de spanten moeten in de hoek netjes samenkomen.
Een deel van de overkapping sluit ik dicht met een wand en een deur. Daarin verdwijnt wat anders het hele jaar in het zicht staat: de grasmaaier, de fietsen, het tuingereedschap, de kussens. Omdat ik timmerman ben hoeft daar geen tweede partij aan te pas te komen: de wand, het aftimmerwerk en de deur maak ik in hetzelfde hout als de rest.
Bij een tuinkamer zet u de overkapping grotendeels dicht, meestal met glazen schuifwanden aan één of twee zijden. U gebruikt de ruimte dan een groot deel van het jaar in plaats van alleen in de zomer. Let wel op wat het met de lichtinval in uw woonkamer doet: een dichte tuinkamer tegen de achtergevel maakt de kamer erachter donkerder. Daar is een oplossing voor, en die staat hieronder.
Een lichtstraat is een strook polycarbonaat of glas in een verder gesloten dak, meestal vlak langs de gevel. Dat haalt precies het probleem weg dat de meeste mensen pas merken als de overkapping er al staat: een donkere achterkamer. Ik bepaal de positie op basis van de oriëntatie van uw tuin en de diepte van de overkapping.
Een overkapping tegen de achtergevel, met de staanders op betonpoeren en het hout ruim boven de grond. De maatvoering hangt af van wat er op uw perceel vergunningvrij mag; die check doe ik samen met u voordat er iets gezaagd wordt.
Voor een houten overkapping op maat komt het meestal neer op douglas of lariks. Ze lijken op elkaar, ze komen in dezelfde maten en ze worden vaak door elkaar gebruikt. Toch kiest u er één, dus hier is wat ik er werkelijk over kan zeggen.
Douglas heeft een rozige tint als het vers is. Het is een zachte houtsoort die zich goed laat bewerken, en het is relatief goedkoop voor de maten die u bij een overkapping nodig heeft. Daar staat één eigenschap tegenover die u vooraf moet weten: douglas krijgt krimpscheuren. Dat zijn lengtescheuren in de staanders en de balken die ontstaan als het hout uitdroogt. Ze horen bij het materiaal, ze zeggen niets over de sterkte van de constructie, en ze komen bij vrijwel elke overkapping van massief douglas voor. Wie een strak, scheurvrij oppervlak wil, moet geen massief douglas kiezen.
Onbehandeld valt douglas in duurzaamheidsklasse 3 tot 4. In de praktijk betekent dat 10 tot 15 jaar levensduur zonder behandeling. Behandelt u het hout en houdt u dat bij, dan loopt dat op naar 20 tot 25 jaar.
Lariks oogt geler dan douglas. Dat klinkt als een detail, maar het is het verschil dat u na een paar weken in de tuin ziet: naast een roodbruine schutting of een rood-oranje gevelsteen valt een gele overkapping anders uit dan een rozige.
Hout en grond gaan niet samen. Bij elke uitvoering zorg ik dat het hout minimaal 10 centimeter boven de grond blijft. Een staander die in het zand of in een plas water staat rot van onderen weg, hoe goed de rest ook gebouwd is. Hoe ik dat oplos leest u bij de fundering.
Eerlijk gezegd
Ik noem geen enkele houten overkapping onderhoudsvrij. Dat bestaat niet. Wat wel bestaat: een constructie die zo gebouwd is dat het water er snel af loopt en het hout droog blijft. Daar zit het grootste deel van de levensduur in.
De dakbedekking volgt uit de vorm van het dak, niet andersom. Kiest u de vorm, dan liggen de opties grotendeels vast. Dit zijn ze.
EPDM
Rubberen baan, meestal zonder naad, gaat ongeveer 50 jaar mee
Polycarbonaat of glas
Laat licht door; polycarbonaat is lichter, glas is helderder
Aquapan, dakpannen of shingles
Volgt de helling, past bij de daklijn van de woning
EPDM is een rubberen dakbaan die bij een overkapping meestal in één stuk over het dakvlak gaat. Waar geen naad zit, zit ook geen zwakke plek. Zo'n dak gaat ongeveer 50 jaar mee, ruim langer dan het hout eronder.
Wilt u licht houden, dan kiest u doorzichtige platen. Polycarbonaat is lichter in gewicht en daarmee vriendelijker voor de constructie. Glas is helderder, maar weegt meer en vraagt dus een zwaardere onderbouw. Bij allebei geldt dat het onder een doorzichtig dak in de zomer warmer wordt dan onder een dicht dak.
Bij een schuin dak kijk ik eerst naar uw woning. Liggen er dakpannen op het huis, dan geeft dezelfde pan op de overkapping het rustigste beeld. Shingles zijn een stuk lichter dan pannen. Aquapan is een dakplaat die eruitziet als een pannendak maar veel minder weegt, wat gunstig is voor de overspanning.
Een overkapping maakt de kamer erachter donkerder. Met een lichtstraat of een doorzichtig vlak in het dak houdt u daglicht in de woonkamer en zit u toch droog.
De fundering is het deel dat u nooit meer terugziet en dat toch bepaalt of uw overkapping over vijftien jaar nog recht staat. Ik werk met betonpoeren. De maat van die poer hangt af van de staanders die erop komen.
Staander 12 × 12 cm of 15 × 15 cm
Staander 20 × 20 cm
De staander komt op de poer te staan, niet in de grond. Daar hangt meer van af dan u zou denken: zolang het hout minimaal 10 centimeter boven het maaiveld blijft, kan het na een regenbui aan alle kanten drogen. Een paal die de grond in gaat staat permanent in het vocht en rot van onderaf weg, precies op de plek waar u het niet ziet.
De poeren komen waterpas ten opzichte van elkaar te staan, zodat het frame recht staat vóórdat er ook maar één balk op gaat. Bij een bestaand terras of een betonnen ondergrond kijk ik ter plaatse wat er kan; dat is per tuin anders.
Het graafwerk en het uitzetten van de poeren doe ik zelf. Daar hoeft geen tweede partij bij te komen en u hoeft de tuin niet voor mij klaar te leggen.
Over dit onderwerp staat online veel onzin. U leest maten die nergens in de landelijke regels voorkomen en sites die elkaar tegenspreken. Hieronder staat de systematiek zoals het Informatiepunt Leefomgeving (IPLO) die beschrijft. Een overkapping is in die regels een bijbehorend bouwwerk. Sinds de Omgevingswet zijn er twee losse toetsen, en u moet ze allebei halen.
Deze toets gaat over het bouwwerk zelf. Het is vergunningvrij als het:
op de grond staat;
niet hoger is dan 5 meter;
geen verblijfsgebied op de tweede bouwlaag heeft;
geen dakterras of balkon heeft;
geen hoofdgebouw is.
Deze toets gaat over de plek op uw perceel en verloopt in zes stappen.
Stap 1
Het achtererfgebied begint 1 meter achter de voorkant van het hoofdgebouw. In het voorerfgebied is altijd een vergunning nodig.
Stap 2
U bepaalt eerst hoe groot het bebouwingsgebied van uw perceel is. Dat getal is de basis voor stap 3.
Stap 3
Bebouwingsgebied tot 100 m²: maximaal 50% daarvan bebouwen.
Bebouwingsgebied tussen 100 en 300 m²: 50 m² plus 20% van het deel boven 100 m².
Bebouwingsgebied boven 300 m²: 90 m² plus 10% van het deel boven 300 m², met een maximum van 150 m².
Stap 4
Bijbehorende bouwwerken die er al staan gaan van dat maximum af. Een bestaande schuur of aanbouw telt dus mee.
Stap 5
Binnen 4 meter van het hoofdgebouw: maximaal 30 centimeter boven de eerste bouwlaag, en nooit hoger dan 5 meter.
Verder dan 4 meter van het hoofdgebouw: standaard 3 meter.
Hoger dan 3 meter mag op die afstand alleen met een schuin dak. Dan geldt: dakvoet maximaal 3 meter, nok maximaal 5 meter, hellingshoek maximaal 55 graden. De maximale nokhoogte volgt uit de formule (afstand tot de perceelsgrens × 0,47) + 3 meter.
Stap 6
Binnen 4 meter van het hoofdgebouw: het gebruik is gelijk aan of ondergeschikt aan het hoofdgebouw.
Verder dan 4 meter: het gebruik is altijd ondergeschikt.
Houd minimaal 1 meter afstand tot openbaar toegankelijk gebied.
Dit is het punt dat bijna overal wordt overgeslagen. Ook als u geen vergunning nodig heeft blijven de technische bouwregels gewoon gelden, dus de constructie moet veilig zijn en aan de eisen voldoen. En uw gemeente kan via het omgevingsplan extra eisen stellen die hierboven niet staan.
Controleer uw eigen adres altijd zelf. Dat kan gratis in het Omgevingsloket.
Wilt u het liever niet zelf uitzoeken? Zeg het bij het offertegesprek, dan loop ik de Vergunningcheck samen met u door, met uw adres en de maten van de overkapping erbij.
Onbehandeld hout vergrijst in de buitenlucht. Daar is niets mis mee en het zegt ook niets over de partij hout: uv-licht haalt gewoon de kleur eruit. De rozige tint van vers douglas verdwijnt in de eerste seizoenen en maakt plaats voor zilvergrijs. Sommige mensen kiezen daar bewust voor. Anderen schrikken ervan omdat niemand het van tevoren heeft gezegd. Vandaar deze sectie.
Douglas zit onbehandeld in duurzaamheidsklasse 3 tot 4 en gaat dan 10 tot 15 jaar mee. U doet er niets aan, het wordt gelijkmatig grijs, en u accepteert dat de constructie eerder aan vervanging toe is.
Behandeld hout haalt 20 tot 25 jaar. Dat is bijna een verdubbeling, maar er hangt werk aan: behandelen is geen eenmalige handeling. U moet het herhalen, anders valt u binnen een paar jaar terug op het niveau van onbehandeld hout.
Blad en mos van het dak halen, de goot doorspoelen en kijken of het water nog echt naar de afvoer loopt. Een verstopte goot laat water tegen het hout staan en dat is de snelste manier om een goede constructie kapot te krijgen.
Een overkapping ligt niet op voorraad. Er zit tijd tussen uw akkoord en de dag dat ik voor de deur sta, en die tijd verschilt per seizoen.
Let bij elke offerte op het verschil tussen levertijd ná opdracht en levertijd ná inmeten. Dat scheelt in de praktijk weken. Ik meet pas in als de opdracht rond is en uw definitieve maten vaststaan; vanaf dat moment gaat de planning lopen.
Op dit moment is de doorlooptijd van akkoord tot plaatsing een aantal weken. Het plaatsen zelf duurt bij een standaarduitvoering enkele werkdagen; bij een tuinkamer of een uitvoering met berging langer.
Veel mensen denken pas aan een overkapping als de eerste warme dag erop zit en de tuin weer in gebruik komt. Belt u op dat moment, dan staat u achter iedereen die dezelfde week hetzelfde bedacht en gebruikt u de overkapping dat jaar nog maar een halve zomer. Hout laat zich in januari net zo goed zagen als in mei. Besluit u in het najaar of in de winter, dan is de kans een stuk groter dat uw overkapping klaar staat voordat het buitenseizoen begint.
Ik zet geen vanafprijs op deze pagina. Twee overkappingen van dezelfde afmeting kunnen ver uit elkaar liggen, en een bedrag dat niet bij uw tuin hoort helpt u niet. Wat ik wel doe: precies vertellen waar het geld heen gaat, zodat u een offerte kunt lezen en begrijpen — die van mij en die van een ander.
Hoe verder de afstand tussen twee staanders, hoe zwaarder de balken moeten zijn. Een halve meter extra diepte kan de constructiemaat een klasse omhoog duwen.
Douglas of lariks, en binnen die soort de kwaliteit van het hout: minder kwasten en rechtere stammen kosten meer.
Een plat dak is de eenvoudigste constructie. Een zadeldak en zeker een hoek- of L-vorm vragen meer spantwerk en meer uren.
EPDM, polycarbonaat, glas, Aquapan, dakpannen en shingles liggen allemaal op een ander prijsniveau — en glas vraagt ook nog een zwaardere onderbouw.
Een berging, een gesloten zijwand of een tuinkamer met schuifwanden verandert het werk van een open constructie in een gebouwtje.
Een doorzichtige strook in een verder dicht dak vraagt extra aftimmerwerk en extra afdichting.
Goot, afvoer en de aansluiting daarvan op uw riool of op een infiltratiekrat.
Zand graaft anders dan klei, en een bestaand terras of een leiding in de grond kost extra tijd.
Kan ik met de bus tot achter in de tuin, of moet alles door een smalle poort naar binnen?
Staat er nog een oude overkapping, schuur of pergola die eerst weg moet?
Ik schrijf de offerte zo op dat u ziet wat er wel en niet in zit. Geen verzamelpost "overkapping compleet", maar het werk uitgesplitst: constructie, dak, afwerking, fundering en afvoer apart. Dan kunt u onderdelen tegen elkaar afwegen zonder dat er iets ongemerkt uit valt.
Vraag bij elke offerte wie er straks daadwerkelijk in uw tuin staat. Bij een overkapping zijn dat vaak verschillende partijen: een leverancier voor het hout, iemand voor de constructie en iemand voor het dak. Bij mij is het er één. Ik ben timmerman, ik zet de constructie, ik leg het dak en ik timmer het af. Klopt er iets niet, dan hoeft u niet uit te zoeken wiens schuld het is. U belt mij.
Binnen doe ik hetzelfde werk: maatwerk keukens en interieurbouw op maat. Hoe een opdracht bij mij loopt, van het eerste gesprek tot de oplevering, leest u bij mijn werkwijze in vijf stappen.
Van Ballegooijen Signature Home
Hoogveen 7, 3344 EP Hendrik-Ido-Ambacht
contact@vb-sh.nl
06 13287080
Dat hangt af van twee toetsen die u allebei moet halen. De eerste gaat over het bouwwerk zelf: het staat op de grond, is niet hoger dan 5 meter en heeft geen dakterras, balkon of verblijfsgebied op een tweede bouwlaag. De tweede gaat over de plek op uw perceel, de oppervlakte en de hoogte; die systematiek staat hierboven op deze pagina uitgeschreven. Controleer uw eigen adres via de Vergunningcheck in het Omgevingsloket, of laat mij die check bij het offertegesprek met u doorlopen.
Nee. Vergunningvrij is niet regelvrij. De technische bouwregels blijven gelden, dus de constructie moet gewoon veilig zijn. En uw gemeente kan via het omgevingsplan extra eisen stellen die los staan van de landelijke regels. Daarom is die Vergunningcheck op uw eigen adres zo nuttig.
Het duidelijkste verschil is de kleur: douglas is rozig van tint, lariks is geler. Douglas is een zachte houtsoort die zich goed laat bewerken en relatief goedkoop is, met als kenmerk dat er krimpscheuren in komen. Welke van de twee bij uw tuin past hangt vooral af van de kleur van uw gevel en schutting; dat kijken we bij het inmeten samen aan.
Bij douglas niet. Krimpscheuren ontstaan als het hout uitdroogt en komen bij vrijwel elke overkapping van douglas voor. Ze lopen in de lengte mee met de nerf en zeggen niets over de draagkracht. Wilt u een strak, scheurvrij oppervlak, dan is massief douglas niet de juiste keuze en bespreken we een alternatief.
Ja, als u het hout onbehandeld laat. Uv-licht haalt de kleur eruit en het hout wordt zilvergrijs. Onbehandeld douglas zit in duurzaamheidsklasse 3 tot 4 en gaat 10 tot 15 jaar mee. Behandelt u het hout en houdt u dat bij, dan loopt de levensduur op naar 20 tot 25 jaar. Onderhoudsvrij bestaat niet bij hout, en ik zal het ook niet zo noemen.
Dat volgt uit het daktype. Op een plat dak gaat EPDM, een rubberen baan die er meestal zonder naad op ligt en ongeveer 50 jaar meegaat. Wilt u licht doorlaten bij een veranda, dan wordt het polycarbonaat of glas. Bij een punt- of zadeldak komt Aquapan, een dakpan of een shingle op het dak, afhankelijk van wat bij uw woning past en hoeveel gewicht de constructie mag dragen.
Ik werk met betonpoeren. Bij staanders van 12 × 12 of 15 × 15 centimeter gebruik ik poeren van 15 × 15 × 60 centimeter. Bij zwaardere staanders van 20 × 20 centimeter gaan er XL-poeren van 20 × 20 × 50 centimeter in. Belangrijker dan de diepte is dat het hout minimaal 10 centimeter boven de grond blijft, zodat het na een regenbui kan drogen.
In de landelijke regels staat geen algemene minimumafstand tot de erfgrens voor een vergunningvrij bijbehorend bouwwerk. De afstand telt wél mee zodra u met een schuin dak hoger wilt dan 3 meter: de maximale nokhoogte volgt dan uit (afstand tot de perceelsgrens × 0,47) + 3 meter. Tot openbaar toegankelijk gebied houdt u minimaal 1 meter afstand. Uw gemeente kan hier via het omgevingsplan eigen regels over hebben, dus doe de Vergunningcheck voordat u iets afspreekt met de buren.
Bouwkundig is dat prima te doen, mits we het vóór de bouw bespreken. Leidingwerk wegwerken in een dichte dakconstructie is achteraf een stuk lastiger dan vooraf. Wat ik zelf mag aansluiten en waarvoor een installateur nodig is, hangt af van het type installatie.
Vanaf akkoord duurt het op dit moment een aantal weken tot de plaatsing. Het plaatsen zelf is bij een standaarduitvoering enkele werkdagen; met een berging of tuinkamer erbij loopt dat op. Houd rekening met het seizoen: besluit u in het najaar of in de winter, dan is de kans groter dat hij vóór het buitenseizoen staat.
Ik werk vanuit Hendrik-Ido-Ambacht en kom in Zwijndrecht, Dordrecht, Rotterdam en Den Haag. Woont u verder weg, mail dan gerust, dan kijk ik of het te doen is.
Ik zet geen vanafprijs op deze pagina, omdat twee overkappingen van dezelfde afmeting ver uit elkaar kunnen liggen. De prijs wordt vooral bepaald door de overspanning, de houtsoort, het daktype en de dakbedekking, en daarna door de dichte delen: een berging, een zijwand of schuifwanden maken van een open constructie een gebouwtje. U krijgt een uitgesplitste offerte met constructie, dak, afwerking, fundering en afvoer apart, zodat u ziet waar het geld heen gaat.
Voor een eenvoudige open overkapping met een plat dak, op vlakke grond, kan dat prima als u handig bent en met de constructiematen uit de voeten kunt. Het gaat meestal mis op drie plekken: poeren die niet waterpas liggen, een dak zonder voldoende afschot, en hout dat te dicht op de grond zit. Wordt het een zadeldak, een hoekvorm of een tuinkamer, dan wordt het echt timmerwerk.
